Obsidian ve Claude Code ile Yapay Zekâlı İkinci Beyin: Adım [[Adım Kurulum]]

Bu kurulum neyi çözer, neyi çözmez?

Obsidian'ın içine gömülü sohbet eklentileri de var. Bu yazı farklı bir yolu anlatıyor: ajanı Obsidian'ın **dışında**, kasa klasörünün içinde çalıştırmak. Obsidian notları kendi biçiminde bir veritabanına değil, doğrudan diskteki `.md` dosyalarına yazar (Obsidian, 2026). Bu yüzden dosyalarla çalışabilen her araç kasanla da çalışabilir.

Sağ sütun bu yazının geri kalanını belirliyor: her kurulum adımı, ajanın hatasını ucuz ve geri alınabilir kılmak için var. Konunun ilkeleri ayrı bir yazıda: [[yapay zekâ özetlerinde insan denetimi]].

Başlamadan önce: üç koşul

• **Masaüstü bilgisayar.** Ajan terminalde çalışır; macOS, Linux ya da Windows olur. Telefondaki kasana dokunmaz.
• **Ücretli bir hesap.** Claude Code için bir Claude aboneliği ya da Anthropic API hesabı, Codex için bir ChatGPT planı ya da OpenAI API anahtarı gerekir. Güncel planları sağlayıcının sitesinden kontrol et.
• **Gizlilik kararı.** Ajan bir notu okuduğunda o notun içeriği işlenmek üzere sağlayıcının sunucularına gider. Sağlık, hukuk, kimlik belgesi gibi notları ya kasanın dışında tut ya da aşağıdaki izin adımında ajana kapat. Hesabındaki veri kullanımı ve eğitim ayarlarını da bir kez gözden geçir.

1. adım: Kasayı Git ile anlık görüntüye al (10 dakika)

Git, klasördeki her değişikliği kaydeden ve istediğin ana geri dönmeni sağlayan ücretsiz bir araçtır. GitHub hesabı açman gerekmez; her şey bilgisayarında kalır.

Git'i kur (macOS'ta ilk kullanımda kendisi önerir, Windows'ta git-scm.com'dan), sonra kasa klasöründe terminali açıp şunları yaz:

cd ~/Belgeler/Kasam
git init
git add .
git commit -m "Ajan öncesi başlangıç noktası"

Bundan sonra kural basit: **her ajan oturumundan önce bir commit.** Oturum kötü giderse şu komut kasayı son commit'e döndürür:

git restore .
git clean -fd   # ajanın yeni oluşturduğu dosyaları da siler; önce -n ile dene

Obsidian'ın kendi ayar klasörü `.obsidian` sık değişir. Git kaydını gürültüden korumak için kasanın köküne bir `.gitignore` dosyası ekleyip içine `.obsidian/workspace*.json` satırını yazabilirsin.

2. adım: Ajanı kur (10 dakika)

İki ajandan birini seç; ikisini birden kurmana gerek yok.

npm ile kurulum için bilgisayarında Node.js olmalı:

# Claude Code
npm install -g @anthropic-ai/claude-code

# ya da Codex
npm install -g @openai/codex

Kurulum komutları zamanla değişebilir; takıldığında resmî belgelere bak (Anthropic, 2026; OpenAI, 2026). Ardından kasa klasörüne gidip ajanı başlat:

cd ~/Belgeler/Kasam
claude      # ya da: codex

İlk açılışta hesabınla giriş yapman istenir. Giriş bittikten sonra ilk görev olarak yalnızca okuma isteyen bir şey sor: “Bu kasadaki klasör yapısını ve en çok not bulunan beş klasörü listele. Hiçbir dosyayı değiştirme.” Cevap mantıklıysa ajan kasanı görüyor demektir.

3. adım: Kasanın anayasasını yaz (20 dakika)

Ajan her oturuma sıfır bilgiyle başlar. Claude Code, çalıştığı klasörün kökündeki `CLAUDE.md` dosyasını her oturumun başında otomatik okur (Anthropic, 2026); Codex aynı işi `AGENTS.md` ile yapar (AGENTS.md, 2025). Bu dosya, kasanın kurallarını tek yerde tutar. Claude Code'da `/init` komutu kasayı tarayıp bir taslak çıkarır; taslağı mutlaka kendin düzelt.

Başlangıç için şu iskelet yeterli:

# Kasa kuralları

## Yapı
- 0 Gelen/ : işlenmemiş notlar. Ajan buradan okur, buraya yazmaz.
- 1 Projeler/, 2 Alanlar/, 3 Kaynaklar/, 4 Arşiv/ : PARA düzeni.
- Günlük notlar: Günlük/YYYY-MM-DD.md

## Not biçimi
- Dosya adı: insanın okuyacağı Türkçe başlık, tarih ön eki yok.
- Her notun başında YAML: tur, durum, olusturma.
- Bağlantılar [[Not adı]] biçiminde; olmayan nota bağlantı açma.

## Ajan için kurallar
- Hiçbir notu silme; silinecekleri listele, ben silerim.
- Var olan metni yeniden yazma; öneriyi notun sonuna "## Ajan önerisi" başlığıyla ekle.
- Kaynak göstermediğin bir bilgiyi nota yazma.
- Kişisel/ klasörünü okuma.

Bu dosyadaki her kural, sitede ayrı ayrı anlatılan bir ilkenin kısa hâlidir: PARA düzeni için [[PARA'yı 90 dakikada kurmak]], YAML alanları için [[makinece okunabilir not kasası]], ajana hangi bağlamı vermen gerektiği için [[yapay zekâya hazır kasa]].

4. adım: İzinleri daralt (5 dakika)

Claude Code varsayılan olarak bir dosyayı değiştirmeden ya da komut çalıştırmadan önce onay ister. İlk haftalarda bu onayları **okumadan geçme**. Ajanın hiç açmaması gereken klasörleri ise kasanın kökündeki `.claude/settings.json` dosyasıyla kalıcı olarak kapatabilirsin (Anthropic, 2026):

{
  "permissions": {
    "deny": [
      "Read(./Kişisel/**)",
      "Read(./4 Arşiv/Evrak/**)"
    ]
  }
}

Codex'te benzer ayar, onay modu ve korumalı alan (sandbox) seçenekleriyle yapılır; ayrıntılar deposunun belgelerinde (OpenAI, 2026). Hangi ajanı seçersen seç, en güvenli kural fizikseldir: gerçekten gizli kalması gereken belgeyi bu kasaya koyma.

Ajana verilebilecek beş güvenli iş

Aşağıdaki işler geri alınabilir, sonucu kolay denetlenir ve ajanın güçlü olduğu alana düşer. Her birini ayrı bir oturumda, önce commit alarak dene.

1. **Gelen kutusu önerisi.** “0 Gelen klasöründeki her not için hangi PARA klasörüne gitmesi gerektiğini ve nedenini bir tablo olarak yaz. Dosyaları taşıma.” Tabloyu okur, doğru bulduklarını kendin taşırsın. Yakalama akışının mantığı: [[yakalama ve gelen kutusu]].
2. **Yetim not raporu.** “Hiçbir nottan bağlantı almayan notları listele ve her biri için bağlanabileceği iki mevcut notu öner.”
3. **YAML temizliği.** “tur alanı eksik olan notları bul ve alanı ekle. Başka hiçbir satırı değiştirme.” Bitince `git diff` ile yalnızca YAML satırlarının değiştiğini kontrol et.
4. **Haftalık özet taslağı.** “Günlük klasöründeki son yedi notu oku, açık kalan işleri ve alınan kararları ayrı listeler hâlinde yaz. Her maddenin yanına geldiği notun adını koy.” Kaynağa dönüş izi, özeti denetlenebilir kılar.
5. **İçerik haritası taslağı.** “3 Kaynaklar içinde ‘zaman yönetimi’ ile ilgili notları bul ve bunları gruplayan bir içerik haritası notu öner. Notu oluşturmadan önce taslağı göster.”

Ortak desen şu: ajan **okur, listeler, önerir**; kalıcı kayda dönüşen karar senindir.

Sık yapılan dört hata

Kurulum bitti mi?

Bir saatin sonunda elinde şunlar olmalı:

• Git ile kayıt altına alınmış bir kasa ve “oturumdan önce commit” alışkanlığı
• Kurulu ve kasanı görebilen tek bir ajan
• Kasanın yapısını ve ajan kurallarını anlatan kısa bir talimat dosyası
• Hassas klasörleri kapatan bir izin ayarı
• Denenmiş ilk güvenli iş

Bu kurulumun altındaki zemin dizinin önceki bölümlerinde: [[Obsidian'a eklentisiz başlamak]], [[kasayı ücretsiz senkronize etmek]] ve [[gerçekten gerekli eklentiler]]. Kaynak yığınını sorgulamak için farklı bir yapay zekâ aracı daha uygun olabilir: [[NotebookLM mi, Obsidian mı?]]